ĐBQH - Chủ tịch LĐLSVN Đỗ Ngọc Thịnh góp ý dự thảo NQ thí điểm cơ chế, chính sách đặc thù phát triển TP. HCM

14h:32, ngày 11/22/2017

Ngày 20/11/2017, Quốc hội (QH) thảo luận tại hội trường về dự thảo nghị quyết cơ chế đặc thù cho TP.HCM. Với quan điểm một đồng vốn đầu tư cho “đầu tàu TP.HCM” sẽ kéo cả nước phát triển theo, Chính phủ đã đề xuất cho TP.HCM được thực hiện hàng loạt cơ chế đặc thù để tạo động lực phát triển, xứng đáng với đầu tàu kinh tế của cả nước.

Liên quan tới vấn đề này, ĐBQH  - Chủ tịch LĐLSVN Đỗ Ngọc Thịnh đã có một số nội dung góp ý vào dự thảo nói trên. Cổng thông tin điện tử Liên đoàn Luật sư Việt Nam xin đăng nguyên văn nội dung góp ý này:

Thành phố Hồ Chí Minh là đầu tàu kinh tế của cả nước, tiềm năng, cơ hội phát triển là to lớn nhưng thách thức và triển vọng phát triển kinh tế hội nhập quốc tế cũng không phải nhỏ. Thành phố đang thực sự lúng túng trong quản lý một đô thị với quy mô dân số lên tới 13 triệu dân; đối diện với sự quá tải hạ tầng kinh tế-xã hội, nhu cầu giao thông vận tải, tình trạng úng ngập và những vấn đề khác phát sinh đang bị bó buộc và bất cập của cơ chế phân cấp quản lý hiện hành.

Một góc nhìn TP. Hồ Chí Minh 

Bởi vậy, việc giao cho HĐND TP. HCM quyết định chủ trương đầu tư đối với các dự án nhóm A sử dụng ngân sách của thành phố theo quy định của Luật đầu tư công là cần thiết. 

Tôi đồng tình với việc tăng mức phát hành trái phiếu chính quyền địa phương và trần vay nợ cho TP từ 70% hiện nay lên mức 90% của số thu ngân sách thành phố được hưởng theo phân cấp như quy định tại điểm 8 khoản 3 Điều 5 dự thảo Nghị quyết với cơ chế này cho phép thành phố chủ động và có thêm nguồn đầu tư đủ lớn cho phát triển hạ tầng và triển khai những dự án động lực mới cần thiết. Tuy nhiên, cần phải chú ý không nên lạm dụng quy định này, mà chỉ sử dụng trong từng thời điểm và cho từng dự án cụ thể được cấp có thẩm quyền thẩm định kỹ và chịu trách nhiệm cá nhân cao, không tạo nguy cơ đẩy vỡ trần nợ công chung của cả nước.

Tôi cũng ủng hộ việc cho phép Thành phố chủ động tăng một số sắc thuế và phí phù hợp với nguồn thu và yêu cầu quản lý nhà nước trên địa bàn theo khoản 2 Điều 5 dự thảo Nghị quyết. Tuy nhiên, cần bảo đảm tuân thủ nghiêm ngặt quy trình xây dựng, đánh giá tác động, thẩm định và thông qua, mở rộng phản biện xã hội với các chính sách này theo đúng luật định; tránh tùy tiện lạm dụng tăng thuế, phí gây ảnh hưởng xấu đến môi trường đầu tư và quyền lợi hợp pháp của người dân.

Tôi đồng ý cho TP.HCM được thí điểm phân cấp, phân quyền mạnh hơn trong thành lập các cơ quan quản lý trật tự đô thị, quản lý cạnh tranh thị trường và cả trong quản lý thuế, điều tra chống chuyển giá, mở rộng đối tượng thu thuế mới, trong đó bao gồm hoạt động kinh doanh và sở hữu bất động sản. Các khoản thu tăng thêm do điều chỉnh chính sách thu trên, ngân sách thành phố được hưởng 100% (như dự thảo tại điểm 5 khoản 3 Điều 5 Nghị quyết).

ĐBQH - Chủ tịch LĐLSVN Đỗ Ngọc Thịnh đang phát biểu tại QH

Tôi cũng đồng tình việc cho phép TP.HCM xây dựng cơ chế đặc thù trong tuyển dụng cán bộ, thu hút nhân tài, chế độ lương bổng trong khả năng, phạm vi ngân sách của Thành phố và linh hoạt hơn bố trí thời gian làm việc phù hợp với yêu cầu công tác, xiết chặt quản lý chất lượng và hiệu quả đầu ra công việc theoquy định tại Điều 6 dự thảo Nghị quyết nhưng việc thực hiện các quy định này phải gắn với việc sắp xếp bộ máy tổ chức, tinh giản biên chế không trái với chủ trương chung của Đảng, Nhà nước.

Tôi không phản đối việc cho ngân sách thành phố được hưởng 50% khoản thu tiền sử dụng đất khi bán tài sản nhà nước gắn với tài sản trên đất (theo điểm 10 khoản 3 Điều 5 dự thảo Nghị quyết) vì phù hợp với quy định của Luật quản lý, sử dụng tài sản nhà nước.

Tuy nhiên, để công bằng chung và tăng trách nhiệm của TP.HCM với cả nước, cần quán triệt quan điểm “cho Thành phố cơ chế thay vì cho tiền” và “hưởng trên cơ sở nguồn lợi làm ra”…. Vì vậy, tôi đề nghị cũng cần cân nhắc kỹ hơn và trước mắt có nên áp dụng đề xuất hằng năm, thành phố được bổ sung có mục tiêu từ ngân sách trung ương tương ứng 70% số tăng thu ngân sách trung ương từ các khoản thu phân chia giữa ngân sách trung ương và ngân sách thành phố so với dự toán Thủ tướng Chính phủ giao không như điểm 9 khoản 3 Điều 5 dự thảo Nghị quyết để phù hợp với khoản 1 Điều 5 và khoản 4 Điều 59 Luật Ngân sách nhà nước.

Tôi đề nghị, Chính phủ và TP.HCM nghiên cứu, xây dựng và áp dụng bổ sung thêm các cơ chế kiểm soát quyền lực hiệu quả, phòng tránh các hành vi và nguy cơ lạm dụng và tham nhũng, sự méo mó chính sách đặc thù và bị chi phối bởi lợi ích nhóm và tư duy nhiệm kỳ khi áp dụng các cơ chế đặc thù cho Thành phố.

Với cơ chế thu hút người tài và tiền lương cao, Thành phố cần phải có cơ chế thanh lọc cán bộ bất tài và thiếu trách nhiệm trong quản lý nhà nước, đảm bảo TP.HCM được quản lý tốt hơn để tạo đột phá phát triển TP theo hướng văn minh, hiện đại và đô thị bền vững.

Tóm lại, tôi đồng tình với việc Quốc hội ban hành Nghị quyết về thí điểm cơ chế, chính sách đặc thù phát triển Thành phố Hồ Chí Minh, nhưng sau 3 đến 5 năm cần phải được sơ kết, tổng kết đánh giá sự tác động của thí điểm cơ chế, chính sách đặc thù này để không những tạo cơ chế cho TP TP. Hồ Chí Minh phát triển mà còn tính tới sự ảnh hưởng tác động các chiều với các tỉnh phía Nam và ảnh hưởng tới sự phát triển chung của cả nước./.

VP LĐLSVN