ĐBQH - Luật sư Đỗ Ngọc Thịnh, Chủ tịch LĐLSVN góp ý vào dự án Luật Cạnh tranh (sửa đổi)

13h:48, ngày 11/15/2017

Trong phiên họp toàn thể tại hội trường sáng 15/11, Quốc hội thảo luận về dự án Luật Cạnh tranh (sửa đổi). Luật Cạnh tranh số 27/2004/QH11 được Quốc hội khóa XI thông qua tại kỳ họp thứ 6 ngày 3/12/2004, có hiệu lực thi hành từ ngày 1/7/2005. 
Sự ra đời của Luật Cạnh tranh là dấu mốc quan trọng trong quá trình tạo lập một hành lang pháp lý chính thức và thống nhất cho hoạt động cạnh tranh của các doanh nghiệp trên thị trường. Tuy nhiên, sau hơn 12 năm thi hành, với sự thay đổi của bối cảnh kinh tế-xã hội, xu hướng hội nhập quốc tế, cũng như những hạn chế, bất cập trong nội dung quy định, Luật Cạnh tranh năm 2004 cần phải được sửa đổi, bổ sung nhằm tăng cường hiệu lực, hiệu quả thực thi, đáp ứng các yêu cầu thực tiễn.
Theo Tờ trình của Chính phủ, việc sửa đổi Luật Cạnh tranh năm 2004 được xác định là sửa đổi một cách cơ bản và toàn diện. Dự thảo Luật được xây dựng có tổng số 121 điều, được bố cục thành 9 chương.

Quốc hội làm việc tại Hội trường sáng 15/11/2017

Các đại biểu cho rằng, việc sửa đổi, bổ sung Luật Cạnh tranh nhằm góp phần hoàn thiện khuôn khổ pháp lý đồng bộ, bảo đảm cạnh tranh lành mạnh, bình đẳng, tăng cường hiệu quả, hiệu lực và tính minh bạch trong thực thi pháp luật về cạnh tranh, phù hợp với các cam kết quốc tế, nâng cao hiệu quả kinh tế, phúc lợi xã hội và bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng. 

Cổng thông tin điện tử Liên đoàn Luật sư Việt Nam xin đăng ý kiến phát biểu của Đại biểu Đỗ Ngọc Thịnh (tỉnh Khánh Hoà), Chủ tịch Liên đoàn Luật sư Việt Nam, góp ý vào Luật cạnh tranh (sửa đổi), cụ thể:

1. Dự thảo chưa quy định luật áp dụng trong trường hợp luật khác có liên quan điều chỉnh quan hệ cạnh tranh trong các lĩnh vực cụ thể có sự xung đột nội dung với Luật cạnh tranh. Tôi đề nghị sửa đổi, bổ sung khoản 2 Điều 4 Dự thảo Luật Cạnh tranh như sau:

Thứ nhất: “2. Luật khác có liên quan điều chỉnh quan hệ cạnh tranh trong các lĩnh vực cụ thể không được trái với các quy định của Luật này. Trong trường hợp có sự khác nhau giữa quy định trong các luật khác có liên quan điều chỉnh quan hệ cạnh tranh trong các lĩnh vực cụ thể với các quy định tại luật này thì áp dụng quy định tại luật này.”

 Thứ hai: “3. Cá nhân, tổ chức thực hiện các hoạt động cạnh tranh phải tuân thủ các quy định của Luật này và Luật khác có liên quan.

2. Dự thảo chưa có định nghĩa về “đối thủ cạnh tranh” do đó đề nghị bổ sung thêm định nghĩa “đối thủ cạnh tranh” vào dự thảo Luật cạnh tranh.

Vì cụm từ “đối thủ cạnh tranh” được sử dụng rất nhiều trong dự thảo Luật cạnh tranh khi đề cập tới việc xác định các hanh vi hạn chế cạnh tranh nhưng dự thảo lại chưa có bất kỳ định nghĩa nào về “đối thủ cạnh tranh”. Nếu không có định nghĩa này sẽ rất khó trong việc xác định việc một tổ chức/cá nhân có vi phạm hành vi hạn chế cạnh tranh hay không.

ĐBQH - Luật sư Đỗ Ngọc Thịnh, Chủ tịch LĐLSVN phát biểu tại Hội trường Quốc hội

3. Điều 11 quy định về  “Thỏa thuận hạn chế cạnh tranh”

Các thoả thuận hạn chế cạnh tranh trong Điều 11 được quy định trong 10 khoản. Đề nghị sửa câu dẫn của Điều và bổ sung thêm khoản 11 vào Điều 11) như sau::

“Các thỏa thuận hạn chế cạnh tranh là một trong các hành vi hạn chế cạnh tranh được quy định tại khoản 1 Điều 3 Luật cạnh tranh và có thể được thể hiện dưới một trong các hình thức sau:

Các hình thức khác đáp ứng bản chất của hành vi thỏa thuận hạn chế cạnh tranh như được quy định tại khoản 4 Điều 3 Luật này.”

4. Điều 12 quy định về “Các thoả thuận hạn chế cạnh tranh bị cấm”

Tôi đề nghị bổ sung cụm từ “cá nhân” sau cụm từ “Cấm các doanh nghiệp” tại khoản 1, 2, 3 của Điều 12 này

5. Tại Điều 35 khoản 1 quy định “Tiếp nhận hồ sơ thông báo tập trung kinh tế”

Tôi đề nghị sửa đổi, bổ sung vào đoạn 2 của Khoản 1 Điều 35 như sau:

“Trường hợp hồ sơ thông báo tập trung kinh tế chưa hợp lệ, đầy đủ, Cơ quan cạnh tranh Quốc gia phải thông báo bằng văn bản, trong đó phải nêu rõ các nội dung còn thiếu, chưa hợp lệ cùng với giải thích lý do chưa hợp lệ, đồng thời nêu rõ các nội dung cần sửa đổi để doanh nghiệp sửa đổi, bổ sung hồ sơ trong thời hạn 15 ngày, kể từ ngày ra thông báo”

Vì việc quy định không rõ ràng trong nội dung thông báo yêu cầu doanh nghiệp sửa đổi bổ sung hồ sơ sẽ gây ra những khó khăn, thậm chí là sách nhiễu từ phía nhân viên công quyền khi tiếp nhận/xử lý hồ sơ, bởi vì phía cơ quan tiếp nhận hồ sơ có thể sẽ chỉ trả lời chung chung hồ sơ thiếu mà không chỉ rõ thiếu gì và sai ở đâu để doanh nghiệp sửa đổi và bổ sung. Do đó, cần thiết phải quy định khi ra thông báo bằng văn bản cơ quan tiếp nhận hồ sơ phải chỉ rõ thiếu gì, sai ở đâu và tại sao. 

6. Điều 46 quy định về “Hành vi cạnh tranh không lành mạnh” gồm có 6 khoản

Tôi đề nghị sửa đổi và bổ sung thêm khoản 7 như sau: “7. Các hành vi khác có bản chất phù hợp với quy định tại Điều 3 Khoản 6 của Luật này

7. Điều 56 quy định về “Người tham gia tố tụng cạnh tranh” bao gồm 7 nhóm người tham gia tố tụng cạnh tranh (7 khoản)   

Tôi đề nghị bổ sung thêm khoản 8 quy định về “8. Người đại diện của bên khiếu nại, bên bị điều tra và người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan.

8. Dự thảo chưa có quy định về quyền và nghĩa vụ của người đại diện.

Tôi đề nghị bổ sung thêm quy định về quyền và nghĩa vụ của người đại diện với lý do như đã giải thích ở mục số 5.

9. Dự thảo chưa có quy định về kế thừa quyền và nghĩa vụ tham gia tố tụng cạnh tranh.

Do đó Tôi đề nghị bổ sung quy định về kế thừa quyền và nghĩa vụ tham gia tố tụng cạnh tranh như sau:

Thứ nhất: “ Trường hợp, đương sự là cá nhân tham gia tố tụng chết mà quyền, nghĩa vụ của người đó được thừa kế thì người thừa kế tham gia tố tụng”

Thứ hai: “Trường hợp cơ quan, tổ chức bị hợp nhất, sáp nhập, chia, tách, giải thể thì cơ quan, tổ chức hoặc cá nhân kế thừa quyền, nghĩa vụ của cơ quan, tổ chức cũ tham gia tố tụng

10. Khoản 1 Điều 78 quy định về “Khiếu nại vụ việc cạnh tranh”

Tôi đề nghị sửa đổi, bổ sung 01 đoạn vào cuối Khoản 1 Điều 78 như sau: “Cơ quan, tổ chức do Luật này quy định khiếu nại vụ việc cạnh tranh để yêu cầu Cơ quan cạnh tranh Quốc gia bảo vệ lợi ích công cộng, lợi ích của nhà nước thuộc lĩnh vực mình phụ trách cũng là bên khiếu nại

11. Điều 83 quy định về “Áp dụng biện pháp ngăn chặn và bảo đảm xử lý vi phạm hành chính trong điều tra, xử lý vụ việc cạnh tranh”.

Tôi đề nghị bỏ cụm từ “số 15/2012/QH13” và sửa khoản 3 Điều 83 như sau:

“3. Trình tự, thủ tục áp dụng biện pháp ngăn chặn và bảo đảm xử lý vi phạm hành chính trong điều tra, xử lý vụ việc cạnh tranh được thực hiện theo quy định của Luật Xử lý vi phạm hành chính.”

Vì việc ghi rõ tên văn bản “Luật Xử lý vi phạm hành chính số 15/2012/QH13” có thể dẫn tới việc phải sửa Luật Cạnh tranh trong tương lai nếu Luật xử lý vi phạm hành chính số 15/2012 hết hiệu lực.

12. Khoản 1 Điều 92 quy định  Xử lý vụ việc hạn chế cạnh tranh

Cuối cùng, tôi đề nghị Điều 92 cần được bổ sung về thành phần Hội đồng xử lý vụ việc cạnh tranh gồm bao nhiêu người và cách thức đưa ra quyết định của Hội đồng

Vì điều 92 Quy định về thành lập Hội đồng xử lý vụ viêc cạnh tranh, tuy nhiên Điều này lại chưa có quy định cụ thể về thành phần Hội đồng xử lý vụ việc cạnh tranh gồm bao nhiêu người, ra quyết định như thế nào./.

VP LĐLSVN tổng hợp